Utrio-herdenking

In Utrio staat trots een gedenkteken voor het 6e Jagerbataljon, vervaardigd uit zwarte steen. Het bataljon verzamelde zich hier voor een aanval, alvorens zich te begeven naar het vertrekpunt bij het kleine meer Teponlampi, op minder dan een kilometer ten zuidwesten.

Utrio en de omgeving speelden een cruciale rol tijdens de vroege fase van de gevechten in de zomer van 1944.

Een enkele smalle onverharde weg leidde vanuit de richting van Ukkolanvaara in het noordwesten naar het gevechtsgebied, maar eindigde vier kilometer voor Utrio, waar hij verderging als een pad dat nauwelijks breder was dan een voetpad. Dit verergerde de problemen bij de inzet van troepen voor de aanstaande aanval.

Nadat de strijd was begonnen, was het gebruik van door paarden getrokken travois en pakzadels de enige praktische manier om de strijdkrachten te bevoorraden met munitie, uitrusting en proviand. Het vervoer van gewonde soldaten voor medische verzorging bleek de grootste logistieke uitdaging te zijn.

Het plan van generaal-majoor Erkki Raappana was om de 289e en 176e Divisies van het Rode Leger, die oprukten naar Ilomantsi, van elkaar te scheiden en hun bevoorradingslijnen af te snijden. De vijandelijke formaties zouden vervolgens worden verzwakt, omsingeld en uiteindelijk vernietigd.

De aanval zou gericht zijn op het knooppunt van de vijandelijke divisies. Militaire strategen beschouwen van oudsher een naad tussen eenheden en formaties als het meest kwetsbare deel van een front, ongeacht de omvang van de betrokken strijdkrachten.

Voor de operatie werd een taskforce gevormd onder bevel van kolonel Hans Olof von Essen. De gevechten begonnen in de vroege ochtend van 31 juli 1944, toen de manschappen van Essen, ondersteund door het 1e Jagerbataljon, een smalle wig dreven door de smalle landstrook die het Ilajanjärvi-meer en het Luovejärvi-meer van elkaar scheidt.

Zodra het bataljon in beweging kwam, rukte het op naar het gebied ten zuiden van Luovejärvi om de flank te dekken van de 21e Brigade, die bij Möhkö in actie was gekomen.

Na 24 uur vechten waren de troepen van Essen voldoende opgerukt om zich op te splitsen voor een omsingeling. De omsingelende troepen sloten uiteindelijk zoals gepland op elkaar aan, wat betekende dat het plan van Raappana was geslaagd. De volgende stap was het omsingelen van de ingesloten vijandelijke troepen.