Susteren leek bevrijd
Het was september in 1944. De Amerikanen rukten in enkele dagen op van Maastricht tot Sittard. De inwoners van Susteren hoorden de gevechten die zich in een bos tussen Nieuwstadt en Susteren afspeelden. De Susternaren zagen dagenlang troepen Duitsers en Belgen voorbijkomen, op weg naar de Duitse grens. Op enig moment waren alle Duitsers uit Susteren vertrokken, waardoor Susteren was ‘bevrijd’. Toch voelde het niet als een bevrijding. Waar bleven de Amerikanen?
De bevrijding was verder weg
De Amerikanen kwamen niet verder dan het gebied met drie grote beken. Ze bouwden een front langs de Vloedgraaf, vlakbij Susteren. Door het uitblijven van de Amerikanen en de gesloten grenzen naar Duitsland, kwamen de Duitsers terug naar Susteren. Ze legden een nog zwaardere verdediging dan voorheen aan en maakten zich op voor het gevecht met de Amerikanen. Hierdoor verlieten de inwoners van Susteren begin november hun woonplaats en verspreidden zich noordwaarts over Limburg.
Het front kwam weer in beweging
Half januari 1945 was het eindelijk zover. Er kwam weer beweging in het front van de geallieerden. Vanuit het westen werd Susteren in eerste instantie aangevallen, maar na een zwaar bombardement trokken Engelse tanks laat in de middag Susteren binnen.
De tol die Susteren betaalde
Toen men de schade opnam bleek een groot deel van Susteren zwaar verwoest of beschadigd. Gelukkig was de eeuwen oude Amelbergabasiliek (met muren tot anderhalve meter dik) uiteindelijk toch redelijk goed bewaard gebleven. Hierdoor kon de kerk kort na de oorlog weer in gebruik worden genomen. De zeven eeuwen oude sacristie, die naast de kerk lag, was helaas wel volledig verwoest. Naast alle andere beschadigingen en vernielingen, waren er toch nog plekken in Susteren bewoonwaar. Hierdoor keerden langzaam maar zeker de inwoners van Susteren terug naar huis.